De huidige maatschappelijke veranderingen leiden tot een meer gedifferentieerde opvatting van architectuur. Het Nieuwe Instituut verkent en presenteert deze veelzijdige architectuurpraktijk vanuit de ambitie nieuwe uitdagingen en veelal innovatieve strategieën zichtbaar te maken en te bediscussiëren. Het Rijksarchief voor Nederlandse Architectuur en Stedenbouw, onderdeel van Het Nieuwe Instituut, biedt inzicht in honderdvijftig jaar Nederlandse architectuur- en stedenbouwgeschiedenis. Het vormt een speculatieve bron van vooruitgangsdenken en bevat vele voorbeelden van de manieren waarop architectuur haar praktijk en verantwoordelijkheden heeft verbreed in reactie op maatschappelijke vraagstukken en technologische veranderingen.

Architectuur heeft het vermogen om kennis uit verschillenden domeinen met elkaar te verbinden en zich diverse media- en representatietechnieken eigen te maken. De discipline heeft hiermee zijn waarde op verschillende terreinen kunnen bewijzen, variërend van de verbetering van gezondheid in steden tot de transitie naar een duurzame energievoorziening. De hieraan gerelateerde vraagstukken vragen om oplossingen die de grenzen van verschillende kennisvelden overstijgen.

In een tijd waarin de architectuurpraktijk zich ingrijpend aan het veranderen en verbreden is, richt Het Nieuwe Instituut zich met name op multidisciplinaire gesprekken waaraan architecten een cruciale bijdrage leveren in het belang van een collectieve inspanning. Gesprekken waarin architecten voorbij willen gaan aan de conventionele grenzen van de discipline en zich bewust zijn van het feit dat een gebouw of stedenbouwkundig plan niet altijd het enige juiste antwoord op een bepaald vraagstuk is. En waarin zij de gestelde vragen vanuit een postnationaal perspectief benaderen. De gevolgen van urgente kwesties als klimaatverandering en migratie reiken immers ver voorbij nationale grenzen, en vragen om alternatieve perspectieven op heersende noties van nationale en culturele identiteit.

In samenwerking met: Atelier Rijksbouwmeester, Columbia University GSAPP, het Ministerie van Buitenlandse Zaken, het Ministerie van Defensie, het Ministerie van Infrastructuur en Milieu, Studio-X Rio, TU Delft, TU Eindhoven, Storefront for Art and Architecture, The Berlage, Volume magazine, e.a.

Architectuur, design en digitale cultuur vormen drie breed verankerde tradities van een ontwerppraktijk en cultureel discours. In Nederland kwam elk van deze disciplines uit een vastomlijnde traditie voort en bracht ieder een specifiek interventieterrein alsmede praktische en conceptuele instrumenten met zich mee. Als levende praktijken hebben de drie disciplines zich gaandeweg met elkaar verweven en in reactie op technologische veranderingen, economische krachten en maatschappelijke vraagstukken ontwikkelden zij nieuwe hybride vormen. Het Nieuwe Instituut verkent architectuur, design en digitale cultuur als disciplines op zich, maar ook als onderdeel van deze post-disciplinaire culturele context.